PRO kondigt eigen plannen aan nu belastingdeal met kabinet stokt: ‘Niet meer geld naar vermogenden’

Oppositiepartij PRO komt aanstaande woensdag in de Tweede Kamer met eigen plannen voor de belastingen. Partijleider Jesse Klaver kondigde die stap zaterdag aan na een vruchteloos gesprek met het kabinet in het Haagse Catshuis. Hij vreest dat de regering het belastingplan woensdag zonder parlementaire meerderheid naar het parlement stuurt.

Klaver voerde het overleg samen met Laurens Dassen, de politiek leider van Volt. Beiden stellen na afloop vast dat de regeringsploeg steeds verder van hun gezamenlijke inzet afdrijft. Volgens Klaver wordt het daardoor erg lastig om nog vóór het Kamerdebat van woensdag een politiek akkoord met het kabinet te sluiten.

Discussie over belastingplan verschuift naar de Tweede Kamer

Premier Rob Jetten heeft laten weten dat zijn kabinet komende dinsdag een uitgewerkt voorstel presenteert. Daarmee blijft er slechts één dag over voordat de Tweede Kamer het pakket op woensdag plenair behandelt. Klaver rekent er inmiddels op dat dit debat begint zonder dat de coalitie vooraf voldoende steun heeft verzameld.

De linkse oppositieleider verlegt zijn politieke inzet daarom rechtstreeks naar de Kamerzaal. Na de bijeenkomst in het Catshuis verklaarde Klaver: “De politieke wil om met ons samen te werken, is er niet.” Zijn fractie wacht een compromis niet langer af en dient tijdens de parlementaire behandeling zelf wijzigingsvoorstellen in.

Richting voor box 2 en box 3 stuit op verzet

Het inhoudelijke knelpunt tussen het kabinet en de twee oppositiepartijen draait om de vermogensbelasting in box 3. De regering zoekt daarvoor een financiële oplossing door de belastingtarieven in box 2 omlaag te brengen. Die ingreep levert de schatkist op korte termijn inkomsten op, maar kost op lange termijn waarschijnlijk miljarden.

Voor Dassen is die financiële zoektocht van het kabinet onacceptabel. De Volt-voorman noemt het verlagen van de tarieven in box 2 “een tegenovergestelde beweging” ten opzichte van wat zijn partij en PRO nastreven. Ook Klaver verzet zich fel en stelt dat hij verandering wil, “maar niet meer geld naar vermogenden”.

Dassen hekelt uitblijven van afspraken met het kabinet

Volgens Dassen laat de regering de twee constructieve oppositiefracties in het ongewisse over de uiteindelijke koers. “Het is onduidelijk wat het kabinet op dit moment doet, maar ze willen niet met ons afspraken maken”, verklaarde de Volt-leider zaterdag na het overleg. Daarmee lijkt een gezamenlijke begrotingsdeal voorlopig van de baan.

De blokkade heeft directe gevolgen voor de positie van het minderheidskabinet van VVD, D66 en CDA. Omdat de drie coalitiepartijen zelf geen meerderheid bezitten, zijn zij voor hun belastingwetgeving afhankelijk van steun uit de oppositie. Met PRO en Volt had het kabinet in zowel de Tweede als de Eerste Kamer een meerderheid kunnen vormen.

Gezamenlijke inzet van PRO en Volt sinds september

Klaver en Dassen trokken in deze begrotingsonderhandelingen bewust samen op om de politieke impasse te doorbreken. Eind september meldden zij zich al gezamenlijk voor een gesprek met premier Jetten en minister Eelco Heinen van Financiën. Dassen benadrukte destijds dat de bevolking klaar was met wachten en dat beide partijen een stabiele meerderheid boden.

In die eerdere fase zagen de twee partijleiders nog wel degelijk aanknopingspunten bij de regering. Vooral rond de aangekondigde bezuinigingen op de sociale zekerheid zette het kabinet volgens Dassen toen goede stappen in hun richting. Tegelijkertijd waarschuwden Klaver en Dassen toen al dat er over box 3 nog niets concreets op papier stond.

Twijfels over bereidheid van coalitiepartij VVD

Al bij de start van de gezamenlijke gesprekken in september plaatste Klaver vraagtekens bij de houding van regeringspartij VVD. Voorafgaand aan het overleg met D66-premier Jetten en VVD-minister Heinen zei de PRO-leider dat hij niet wist of de liberalen daadwerkelijk een akkoord met zijn partij wilden sluiten. Jetten en Heinen reageerden die zaterdag aanvankelijk nog positief op de samenwerking tussen beide oppositiepartijen.

In de aanloop naar het weekend van eind oktober nam de druk vanuit de linkse oppositie echter toe. Afgelopen maandag ging Klaver al bij premier Jetten langs voor een begrotingsgesprek, waarna hij klaagde dat er geen beweging richting PRO zichtbaar was. Daarnaast riep hij op om nog in de herfstvakantieweek serieuze onderhandelingen met links te starten.

Andere oppositiepartijen en het vervolg deze week

Terwijl het overleg met PRO en Volt vastloopt, voerde het kabinet de afgelopen tijd ook gesprekken met andere fracties. Zo spraken Jetten en Heinen eerder met ChristenUnie-leider Mirjam Bikker, die toen aangaf dat het kabinet goed had geluisterd maar nog geen concreet voorstel had. Daarnaast stonden er gesprekken op de agenda met JA21, SGP, BBB en 50PLUS.

Met rechts alleen mist de coalitie echter een meerderheid in de Senaat, waardoor de opstelling van PRO en Volt politiek zwaar weegt. Nu Klaver en Dassen vaststellen dat het kabinet van hen wegbeweegt, ligt de bal eerst bij premier Jetten voor zijn aangekondigde plan op dinsdag. Een dag later volgt het debat in de Tweede Kamer, waar PRO haar eigen belastingvoorstellen in stemming wil brengen.