Toerist Luc Biemans ontloopt Parijse rellen niet: ‘Wij zijn toeristen, ons moeten ze niet hebben’

Een aangekondigd protest was voor Luc Biemans geen reden om Parijs te mijden. De Zuid-Hollander logeerde bij vrienden in de Franse hoofdstad en kende de stad goed. Op zaterdag 17 oktober 2026 liep het protest uit op rellen met plunderingen en vernielingen, en Nederlandse toeristen kwamen daar middenin terecht.

Biemans en twee andere Nederlanders vertellen hoe ze de dag beleefden. Tot ongeveer 16.00 uur verliep alles relatief rustig, zegt Biemans. Daarna namen volgens zijn herinnering relschoppers de overhand. Hun verhalen laten zien hoe snel de sfeer kon omslaan, en hoe verschillend toeristen en Parijzenaren daarop reageerden.

Een protest dat voor Biemans geen drempel was

Biemans is vaker in Parijs en liet zijn plannen niet afhangen van de aangekondigde demonstratie. ‘We kennen de stad, we komen er vaker’, vertelt hij telefonisch. Hij logeerde bij vrienden in de stad en wilde gewoon van zijn bezoek genieten, ook al stond er een grote bijeenkomst gepland.

Hem was verteld dat het protest gecentreerd zou zijn rond Place de la République en de avenue die daar naartoe leidt. ‘Nou prima, dan blijven we daar gewoon weg, dachten we’, zegt hij. Dat leek een redelijke afweging, al bleek de dag zich minder voorspelbaar te ontwikkelen dan verwacht.

Ozaia den Heijer weet van niets

Niet iedereen was op de hoogte. Ozaia den Heijer uit Roermond was met twee vrienden in Parijs en ontdekte pas laat dat er een protest was aangekondigd. Hij kwam aan op Gare du Nord en kreeg meteen een indringend beeld van wat er stond te gebeuren in de stad.

‘We kwamen aan op Gare du Nord en zagen die enorme mensenmassa en politiemacht, het leek wel een belegering’, zegt Den Heijer. De drie mannen hadden een eigen plan voor de dag en wilden naar een winkel in de buurt van Place de la République, precies het gebied waar het protest zich zou concentreren.

Een agent geeft een dringend advies

Onderweg vroegen de mannen een agent de weg naar die winkel. De agent raadde hen sterk af om die kant op te gaan. Den Heijer begreep dat toen nog niet helemaal, maar later op de dag begreep hij het advies beter. ‘Nu snap ik wel waarom’, zegt hij achteraf.

De aanwezigheid van de politie was overweldigend, ook voor andere toeristen. Anne uit Twente zat met haar man en drie kinderen in een hop-on-hop-off-bus. Vanuit de bus zag ze duizenden demonstranten. ‘Op sommige plekken stonden zestig busjes achter elkaar. Ik heb nog nooit zoveel politie gezien.’

Rond 16.00 uur slaat de sfeer om

Biemans merkte de omslag in de loop van de middag. ‘We zagen de hele dag wel demonstranten, maar rond dat uur namen in mijn herinnering relschoppers de overhand’, zegt hij. Zijn aanpak voor zulke momenten is nuchter: goed blijven opletten en af en toe omlopen als er een grote politiemacht staat.

‘Wij zijn toeristen, ons moeten ze niet hebben’, zegt Biemans over zijn houding. Het protest was volgens het verslag van de Telegraaf begonnen als een scholierenprotest voor beter onderwijs. Die oproep werd volgens de krant overstemd door relschoppers en radicaal-linkse demonstranten, en geweld bepaalde later het beeld van de dag.

Anne ziet de avond ontsporen

Voor Anne was het protest eerst nog ‘leuk’, zegt ze, maar later op de avond sloeg de sfeer om en was voor haar de lol eraf. ‘Er werd brand gesticht, een McDonald’s werd geplunderd, mensen klommen in lantaarnpalen om camera’s kapot te slaan’, vertelt ze. Het gezin zag de vernielingen vanuit de buurt.

In het 9e arrondissement begonnen mensen met stenen te gooien. ‘Toen zijn we heel snel weggerend’, zegt Anne. Haar kinderen, pubers, vonden het volgens haar wel spannend. Het gezin ontliep uiteindelijk het traangas dat later in de avond in de stad werd ingezet.

Een auto in brand bij Centre Pompidou

Ook Den Heijer zag beelden die bijbleven. Bij Centre Pompidou stond volgens hem een auto in de fik. ‘Zoiets vinden mijn vrienden en ik best imposant’, zegt hij. Hij en zijn vrienden bleven onderweg op afstand van de brandende wagen en keken toe hoe het gebeurde.

Wat hem vooral opviel, was de reactie van de omgeving. ‘Veel Fransen liepen eromheen alsof het de normaalste zaak ter wereld is.’ Hij sprak ook enkele Parijzenaren. ‘Aan hen merkte je dat ze dit wel vaker mee hadden gemaakt.’ Volgens hem zat er een groot verschil in hoe toeristen en Parijzenaren het protest ontvingen.

Traangas in de ogen

Traangas speelde een rol in de onrust. Den Heijer en Biemans kregen het in hun ogen, terwijl Anne en haar gezin het wisten te ontlopen. Voor Biemans was het geen vertrouwde sensatie meer. ‘Dat was wel even geleden, ik zat in 1986 in dienst toen ik dat voor het laatst heb meegemaakt.’

Hij verwoordt het als een herinnering aan jaren geleden, aan een ander leven. De drie getuigen komen uit verschillende delen van het land en reisden in verschillende gezelschappen. Toch zagen ze dezelfde combinatie van een grote politiemacht, rellende groepen en rook die zich door de straten verspreidde.

De dag erna is Parijs aan het opruimen

Op zondag komt Frankrijk bij van de protesten van de dag ervoor. In het meest bezochte land ter wereld zijn veel toeristen, en velen zagen de onrust van dichtbij. Een video van correspondent Olaf Koens van RTL Nieuws toont hoe Parijs er een dag na de protesten uitziet.

‘Vandaag is natuurlijk de day-after. In het centrum zullen ze de boel aan het opruimen zijn’, zegt Biemans. Hij twijfelt of hij daar nog gaat kijken. ‘Misschien gaan we daar nog wel even kijken, misschien ook niet.’ Zelf staat hij op dat moment in een museum.

Een Gauguin in plaats van het centrum

Biemans staat zondag tegenover een Gauguin in een museum iets buiten het centrum. Dat vindt hij ‘eigenlijk mooier’ dan een bezoek aan de plekken van de rellen. Zijn keuze laat zien dat de onrust zijn verblijf niet heeft bepaald, al heeft hij het wel van dichtbij meegemaakt.

Voor Anne en haar gezin bleef de dag vooral hangen als een avond waarop ze moesten wegrennen. Den Heijer onthoudt de brandende auto en de ogenschijnlijke gelatenheid van Parijzenaren. Alle drie beschrijven ze een dag die ze niet snel zullen vergeten, midden in een stad die ze kenden of net bezochten.

Zo ging het voor de drie toeristen

De drie verhalen laten zien dat de ervaring afhing van plek en tijdstip. Overdag liepen toeristen langs rustige demonstranten, terwijl ’s avonds in het 9e arrondissement stenen vlogen. Wie vroeg uit het zicht bleef of op afstand toekeek, ontliep het ergste van de onrust en het traangas.

Ook de voorbereiding verschilde sterk. Biemans wist van het protest en koos een route weg van het aangekondigde gebied. Den Heijer ontdekte het pas bij aankomst, en Anne zag de demonstratie vanuit een bus. Alle drie kwamen ze veilig uit de situatie, met verhalen over een dag die uit de hand liep.