In de Oost-Oekraïense stad Kramatorsk is het openbaar vervoer stilgelegd na een Russische aanval op één of twee bussen. De gouverneur van de provincie Donetsk meldt dat minstens 30 mensen zijn gedood, terwijl 18 anderen gewond raakten. De hulpdiensten spreken inmiddels over 33 doden.

Ook in het nabijgelegen Slovjansk rijden geen bussen of trams meer. Kramatorsk ligt dicht bij het front en is een van de weinige steden in Donetsk die nog niet in Russische handen zijn. De aanval raakt daarmee een stad waar het dagelijks leven al jaren onder dreiging staat.
Een bus in vlammen en lichamen op de weg
Op foto’s van de Oekraïense autoriteiten is een brandende bus te zien. Op een tweede foto staan twee uitgebrande wrakken. De politie meldde dat naast de eerste bus ook een tweede voertuig is geraakt. Ook liggen er volgens de beelden meerdere levenloze lichamen verspreid over de weg.
Volgens de Oekraïense autoriteiten werd de aanval uitgevoerd met een zweefbom, een geleide vliegtuigbom. Zulke bommen worden op grote afstand van het doel afgeworpen. Ook een woongebouw in Kramatorsk werd getroffen. Hoeveel schade daar is aangericht, is niet bekendgemaakt.
Dodental loopt in enkele uren fors op
De eerste berichten spraken van minstens 12 doden en een vijftiental gewonden. Binnen enkele uren meldde de gouverneur dat zeker 30 mensen waren omgekomen. De Oekraïense hulpdiensten maakten daarna via Telegram bekend dat het dodental was gestegen tot 33. Zo snel oplopende cijfers komen vaker voor bij aanvallen op volle voertuigen.
De gouverneur noemde de aanval een doelbewuste aanval op burgers. Volgens hem is een bus met passagiers voor de Russen een aantrekkelijk doelwit, omdat ze met één aanval zoveel mogelijk mensen kunnen doden. Dat is zijn eigen duiding van de aanval. Een onafhankelijke vaststelling van het motief is er niet.

Geen bussen meer in Kramatorsk en Slovjansk
Al het openbaar vervoer in Kramatorsk en Slovjansk is stilgelegd. Voor inwoners die geen eigen auto hebben, valt daarmee hun belangrijkste manier weg om naar werk, winkels of zorg te reizen. In steden dicht bij het front is bussen- en tramvervoer vaak een levenslijn voor ouderen en mensen zonder eigen vervoer.
De maatregel volgt rechtstreeks uit de aanval op de passagiersbussen. Zolang het gevaar niet is verdwenen, rijden er in beide steden geen voertuigen meer. Hoelang de stillegging duurt, is niet bekendgemaakt. De autoriteiten hebben wel laten weten dat het stilleggen het directe gevolg van de aanslag is.
Een frontstad op ongeveer vijftien kilometer
Kramatorsk ligt in de provincie Donetsk, dicht bij de frontlinie. Het is een van de weinige Oekraïense steden in die provincie die nog niet in handen zijn van het Russische leger. Daardoor is de stad een belangrijk punt voor wie in de regio woont, werkt of op de vlucht is geslagen.
Volgens VRT NWS-journalist Marijn Trio probeert het Russische leger Kramatorsk al jaren in te nemen, maar komt het maar langzaam dichterbij. Het staat nu op ongeveer 15 kilometer van de stad. Trio zegt dat het Russische leger bezig is de stad compleet van de kaart te vegen.

Onderzoek naar mogelijk oorlogsmisdrijf
Het Oekraïense parket is een vooronderzoek gestart naar een mogelijk oorlogsmisdrijf. Wat dat onderzoek precies behelst en wanneer er resultaten zijn, is niet bekend. Op dit moment is ook niet duidelijk of de bussen gericht werden aangevallen of zich in de buurt van een ander doelwit bevonden.
De Oekraïense autoriteiten leggen de verantwoordelijkheid voor de aanval bij Rusland. Het Russische leger heeft in de aangeleverde informatie geen reactie gegeven op de aanval in Kramatorsk. Alleen de beschuldiging van de gouverneur en de eerste onderzoeksstappen van het parket liggen daarom nu op tafel.
Bloedige dagen in heel Oekraïne
Dezelfde ochtend werd ook Kiev getroffen. Volgens burgemeester Vitali Klitsjko kwamen bij twee aanvallen in totaal minstens drie mensen om het leven. Bij de eerste aanval viel één dode en raakten elf mensen gewond. Bij de tweede stierven twee mensen en raakten twee anderen gewond.
Die tweede aanval trof een gebouw van vier verdiepingen, waarna brand uitbrak. De dag ervoor kwamen in heel Oekraïne al minstens dertig mensen om het leven. Onder hen waren 22 mensen in één appartementsgebouw, onder wie vijf kinderen. In twee dagen tijd vielen zo meer dan zestig doden.
Een stad in rouw met een stilgevallen vervoersnet
De exacte toedracht van de aanval in Kramatorsk wordt nog onderzocht. Wel staat vast dat er minstens 30 doden zijn gevallen en dat de stad en Slovjansk zonder openbaar vervoer zitten. De gouverneur noemt de aanval een gerichte aanval op burgers; het parket onderzoekt of er sprake is van een oorlogsmisdrijf.

Voor de inwoners betekent het een dag van rouw en onzekerheid, in een stad die al jaren dicht bij het front ligt. Of en wanneer de bussen weer gaan rijden, hangt af van de veiligheidssituatie. Hulpdiensten en autoriteiten blijven de komende uren bezig met de slachtoffers en de schade.










