Adema (VVD) wil hogere vergoeding voor Statenleden: ´Niet als gunst´

IPO-voorzitter Ina Adema wil dat het Rijk provinciale politici meer gaat betalen om hun werk uit te voeren. Dat zei zij op het jaarcongres van het Interprovinciaal Overleg in Enschede. Haar pleidooi komt op een gevoelig moment: partijen zijn bezig met de kandidatenlijsten voor de Provinciale Statenverkiezingen.

Volgens Adema hangt de keuze van mensen om zich kandidaat te stellen samen met de voorwaarden waaronder zij werken. Zij vindt dat de overheid daar eerlijk over moet zijn. Een concreet bedrag voor de gewenste verhoging noemde zij niet. Ook is niet bekend of het kabinet de oproep overneemt.

Ina Adema: voorzitter, commissaris en VVD’er

Adema is voorzitter van het Interprovinciaal Overleg (IPO) en commissaris van de Koning in Noord-Brabant. Die laatste functie vervult zij sinds 1 oktober 2020. Zij is lid van de VVD en volgde Jaap Smit op als IPO-voorzitter, toen hij terugtrad als commissaris van de Koning in Zuid-Holland.

Haar politieke loopbaan begon in de gemeenteraad van Deventer. Daarna werd zij burgemeester van Veghel en van Lelystad. In 2020 volgde de benoeming tot commissaris van de Koning in Noord-Brabant. Zij kent het bestuur dus van lokaal tot provinciaal niveau.

2256,23 euro bruto per maand voor een Statenlid

De Provinciale Statenverkiezingen komen eraan en veel partijen zoeken nog kandidaten. Adema spreekt daarom bewust over de voorwaarden van het werk. Volgens haar draait het om goede mensen die zich kandidaat blijven stellen, ook nu de verantwoordelijkheid van Statenleden groeit.

Een lid van Provinciale Staten ontvangt op dit moment maandelijks 2256,23 euro bruto. Daar komt een onkostenvergoeding van bijna 225 euro bij. Over die vergoeding gaat het pleidooi van Adema: volgens haar moet die omhoog, omdat het werk van Statenleden zwaarder is geworden.

Het gaat om de beloning voor mensen die de provincie controleren en richting geven. Statenleden stemmen over beleid en toezicht op het bestuur van hun provincie. De vergoeding wordt door het Rijk bepaald, daarom richt Adema haar oproep op Den Haag.

Statenverkiezingen op 17 maart

De Provinciale Statenverkiezingen zijn op 17 maart volgend jaar. Politieke partijen stellen in de huidige maanden hun kandidatenlijsten vast. Het moment van Adema’s oproep is dus bewust gekozen: nu wordt bepaald wie er straks op de stemlijst staat.

Adema koppelt de vergoeding rechtstreeks aan de werving van kandidaten. Zij zei dat de politiek ook eerlijk moet zijn over de voorwaarden waaronder mensen hun werk doen, als zij willen dat goede mensen zich kandidaat blijven stellen. Aan de lijsten zelf deed zij geen uitspraken.

‘Niet als gunst, maar als erkenning’

Adema formuleerde haar standpunt stellig. “Als we willen dat goede mensen zich kandidaat blijven stellen, moeten we ook eerlijk zijn over de voorwaarden waaronder zij hun werk doen”, zei zij. Daarna sprak zij zich duidelijk uit voor een hogere vergoeding.

“Daarom zeg ik vandaag heel duidelijk: de vergoeding voor Statenleden moet omhoog”, aldus Adema. Zij benadrukte dat het hier niet gaat om een gunst. Een passende waardering hoort volgens haar bij het werk, als erkenning van de verantwoordelijkheid die Statenleden dragen.

Complexer werk, zwaardere dossiers

Adema onderbouwde haar pleidooi met de veranderende aard van het werk. “Het werk wordt steeds complexer. De verantwoordelijkheid groeit, de dossiers worden zwaarder en de maatschappelijke druk neemt toe”, zei zij. Daar hoort volgens haar een passende waardering bij.

Zij noemde geen cijfers of voorbeelden van specifieke dossiers. Haar argument is dat de maatschappelijke druk op Statenleden toeneemt, terwijl de vergoeding gelijk blijft. Volgens haar moet de beloning meebewegen met die toegenomen verantwoordelijkheid.

Het IPO als belangenbehartiger van twaalf provincies

Het IPO behartigt de belangen van de twaalf provincies op politiek vlak in Den Haag en in Europa. Het lobbyt regelmatig bij het kabinet en de ministeries voor zaken die provincies belangrijk vinden. Het bestuur bestaat uit een gedeputeerde uit iedere provincie, onder leiding van een onafhankelijke voorzitter.

Het bestuur van het IPO bestaat uit een gedeputeerde uit iedere provincie. Op het jaarcongres in Enschede ontmoeten de provincies elkaar. Daar sprak Adema het Rijk rechtstreeks aan, onder meer over de vergoeding voor Statenleden.

Op hetzelfde jaarcongres riep Adema het kabinet ook op om meer te investeren, vooral in infrastructuur. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat komt tientallen miljarden euro’s tekort voor beheer, onderhoud en vernieuwing. Het kabinet maakt naar verwachting over twee weken bekend welke projecten doorgaan.

Wat er nu volgt

De oproep van Adema ligt nu bij het Rijk. Een besluit over hogere vergoedingen voor Statenleden is niet aangekondigd, en er is geen toezegging of afwijzing van het kabinet bekend. De vraag is dus of er voor de verkiezingen van 17 maart nog iets verandert.

Voor partijen die hun lijsten nu vaststellen, blijft de huidige situatie gelden: 2256,23 euro bruto per maand, plus een onkostenvergoeding van bijna 225 euro. Adema’s pleidooi zet het onderwerp wel op de agenda, in de maanden waarin partijen op zoek zijn naar kandidaten.