NPO gooit zaterdagavond volledig overhoop na kijkcijferklap: ‘Heeft invloed op Beste Zangers’

NPO 1 grijpt in op de zaterdagavond. Vanaf aanstaande zaterdag wisselen Beste Zangers en Wolven van tijdstip, omdat het spelshow-programma lineair te weinig kijkers trekt. De publieke omroep neemt daarmee een opvallend besluit, amper drie afleveringen na de lancering van het nieuwe programma. De vraag is of deze ingreep de zaterdagavond op NPO 1 kan redden.

Hoe het zover kwam

De afgelopen weken begon Wolven op zaterdagavond om 20.30 uur. Daarna volgde Beste Zangers, het geliefde muziekprogramma van AVROTROS. Die volgorde had de bedoeling om een sterk avondblok te bouwen, met Wolven als spannende aanloop. Echter, de lineaire kijkcijfers van Wolven bleven fors achter bij de verwachtingen. Zo trok de derde aflevering naar verluidt slechts zo’n 224.000 kijkers op het moment van uitzending zelf.

Bovendien begonnen die magere cijfers door te sijpelen naar het latere gedeelte van de avond. Beste Zangers, normaal gesproken een van de betere scorende programma’s op NPO 1, zag zijn kijkcijfers eveneens teruglopen. Dat maakte de situatie voor de omroep onhoudbaar. Twee programma’s die samen een sterk blok moesten vormen, zorgden juist voor een matige zaterdagavond.

Wat er precies verandert

Vanaf aanstaande zaterdag draait NPO 1 de volgorde volledig om. Beste Zangers opent de avond voortaan om 20.30 uur. Aansluitend, om 21.30 uur, volgt Wolven. De omroep hoopt daarmee eerst een groot publiek op te bouwen met het vertrouwde muziekprogramma, om dat publiek vervolgens te laten doorstromen naar het nieuwe programma. Het is een klassieke zendstrategie waarbij een sterk nummer-één-programma fungeert als springplank voor een nieuwkomer.

Een woordvoerder van de NPO bevestigde de wijziging dinsdag aan verschillende media. De woordvoerder formuleerde het helder: Wolven trekt op de avond van uitzending zelf “te weinig kijkers, en dat heeft ook invloed op Beste Zangers.” Daarmee erkent de publieke omroep dat de huidige programmering de beoogde synergie niet oplevert.

Wolven wint terrein via uitgesteld kijken

Toch schildert de NPO het beeld niet eenzijdig negatief. De woordvoerder benadrukt namelijk een opvallend patroon: meer dan de helft van de totale kijkcijfers van Wolven komt inmiddels uit uitgesteld kijken. Dat betekent dat veel mensen de afleveringen later bekijken, via NPO Start of andere platforms. Daarnaast scoort het programma volgens de omroep zeer goed in de doelgroep van 13 tot 49 jaar, een leeftijdsgroep die voor adverteerders en omroepen bijzonder aantrekkelijk is.

Die cijfers bieden enige troost, maar lossen het directe probleem niet op. Lineaire kijkcijfers op het uitzendmoment blijven namelijk belangrijk voor het opbouwen van een avondblok. Bovendien heeft de tijdverplaatsing van kijkers gevolgen voor het live-effect dat juist voor een programma als Wolven interessant kan zijn: de spanning van een spel dat elke aflevering ontvouwt. Uitgesteld kijken past minder goed bij die belevenis.

Wat is Wolven precies?

Voor wie het programma nog niet kent: Wolven is een televisievariant van het populaire bordspel Weerwolven. In het spel doen dertien bekende en minder bekende deelnemers mee. Drie van hen spelen de rol van wolf, terwijl de overige tien burgers zijn. Iedere nacht “verslinden” de wolven een burger. Vervolgens is het aan de overgebleven burgers om te achterhalen wie de wolven zijn, voordat het te laat is.

Het is een kostbare productie. Daarom ontstond er een samenwerking tussen de NPO en streamingdienst Disney+. Die combinatie maakt het programma financieel haalbaar, maar zorgt ook voor een hybride constructie: het programma is zowel op lineaire televisie als via de streamingdienst te volgen. Dat verklaart deels waarom zoveel kijkers pas later inschakelen, in plaats van live.

Disney+ en de nieuwe kijkgewoonten

De samenwerking met Disney+ illustreert een bredere ontwikkeling in de televisiewereld. Publieke omroepen zoeken steeds vaker naar financiële partners voor grote producties, omdat de budgetten onder druk staan. Tegelijkertijd verandert het kijkgedrag van het publiek razendsnel. Jongere kijkers, en met name de doelgroep 13 tot 49 jaar die Wolven aanspreekt, schakelen minder automatisch in op het lineaire televisiekanaal. Zij kijken wanneer het hen uitkomt, niet wanneer de omroep het bepaalt.

Dat maakt de keuze om Wolven te verplaatsen naar een later tijdstip begrijpelijk, maar ook enigszins paradoxaal. Door het programma naar 21.30 uur te verschuiven, hoopt de NPO een groter publiek te bereiken dankzij de aanlooptijd die Beste Zangers biedt. Echter, de kijkers die Wolven al waarderen, zitten toch al op een ander platform te kijken. De ingreep richt zich dan ook vooral op het versterken van de lineaire avond, en op het beschermen van Beste Zangers.

Gevolgen voor de zaterdagavond

De wijziging heeft directe gevolgen voor beide producerende omroepen. AVROTROS, verantwoordelijk voor Beste Zangers, profiteert van de vroegere uitzendtijd. Het programma krijgt daarmee het premium tijdslot terug dat het gewend is. BNNVara, de omroep achter Wolven, moet het voorlopig doen met een latere plek in het avondschema. De hoop is dat het trouwe publiek van Beste Zangers daarna aan het toestel blijft voor het spelprogramma.

Of die strategie werkt, blijkt de komende zaterdagen. De NPO houdt de kijkcijfers nauwlettend in de gaten. Mochten de lineaire cijfers van Wolven ook op het latere tijdstip tegenvallen, dan staat de omroep voor een lastigere afweging over de toekomst van het programma in het lineaire schema. Voorlopig gunt de NPO de samenwerking met Disney+ de kans om te groeien, maar de ruimte voor tegenvallende resultaten is beperkt. De eerste test volgt aanstaande zaterdag.