Ewout Genemans reist in de eerste aflevering van het nieuwe seizoen van zijn RTL-programma af naar de Verenigde Staten om te zien wat gebedsgenezers werkelijk doen. Wat hij daar aantreft, stuit hem tegen de borst. De presentator, die zelf homoseksueel is, staat oog in oog met mensen die beweren dat gebed niet alleen lichamelijke aandoeningen kan genezen, maar ook homoseksuele gevoelens kan wegnemen.
De bakermat van een omstreden praktijk
De Verenigde Staten gelden als de bakermat van de moderne gebedsgenezing. Zogenoemde gebedsgenezers trekken er grote zalen vol en beweren via hun geloof in God in staat te zijn mensen van uiteenlopende kwalen te verlossen. Sommigen claimen zelfs dat zij ernstige, chronische ziekten kunnen aanpakken. Dat zijn claims die wetenschappelijk niet zijn aangetoond, aldus RTL Nieuws.
Het fenomeen is bepaald niet klein. Gebedsgenezers opereren in een wereld vol rituelen, samenkomsten en geloofsovertuigingen die voor buitenstaanders moeilijk te doorgronden zijn. Toch trekken zij wereldwijd steeds meer mensen aan, ook vanuit Nederland. Dat gegeven vormt voor Ewout Genemans de aanleiding om zelf te gaan kijken. Zijn vertrekpunt is simpel: hoe werkt het, en waarom geloven mensen erin?
Een zelfverklaarde apostel en vergaande claims
In de aflevering ontmoet Ewout een zelfverklaarde apostel die zich niet beperkt tot gezondheidsclaims over lichamelijke aandoeningen. Volgens de bronnen beweert deze man ook homoseksualiteit te kunnen genezen. Daarvoor wordt in de aflevering daadwerkelijk gebeden voor een man die zegt nog homoseksuele gevoelens te hebben. Het beeld dat dit oplevert, is confronterend en roept direct vragen op bij de presentator.
Ewout Genemans reageert zichtbaar ongemakkelijk op wat hij ziet. Zijn uitspraak, die als aankondiging al circuleert, zegt genoeg: ‘Denk je dat dit gaat helpen?’ Die vraag stelt hij niet retorisch. Hij stelt hem aan de betrokkenen zelf. Daarmee raakt hij direct aan de kern van wat deze aflevering zo bijzonder maakt: het is geen afstandelijk verslag, maar een persoonlijk confronterende zoektocht.
Wetenschap versus geloof
Dat gebedsgenezing werkt, is wetenschappelijk niet bewezen. RTL Nieuws benadrukt dat expliciet in de aankondiging van de aflevering. Toch geloven wereldwijd miljoenen mensen in de kracht van gebed als geneesmiddel. Voor hen is het geloof zelf het bewijs, los van wat de wetenschap zegt. Dat spanningsveld staat centraal in de aflevering van Ewout:
Bovendien maakt het programma duidelijk dat de praktijk van gebedsgenezers niet zonder gevaar is. Wanneer mensen met ernstige medische aandoeningen kiezen voor gebed in plaats van reguliere behandeling, kunnen de gevolgen ingrijpend zijn. Die zorg klinkt door in de manier waarop Genemans de praktijken onderzoekt. Hij observeert, stelt vragen en confronteert, zonder kant te kiezen voor of tegen het geloof zelf.
Persoonlijk geraakt door wat hij ziet
Het is niet de eerste keer dat Ewout Genemans onderwerpen onderzoekt die hem persoonlijk raken. Als openlijk homoseksueel man is de situatie in Amerika voor hem echter extra beladen. Het moment waarop wordt gebeden voor iemand om van zijn homoseksuele gevoelens verlost te worden, plaatst hem in een positie die weinig ruimte laat voor neutrale observatie. Vervolgens richt de gebedsgenezer zich op een vrouw met migraine, alsof het een doorsnee dienst is.
Dat contrast, van een gebedsritueel rondom seksuele identiteit naar een hoofdpijnklacht, illustreert hoezeer de claims van gebedsgenezers uiteenlopen. Daarnaast toont het hoe breed het palet is van wat zij zeggen te kunnen doen. Voor Ewout is het aanleiding voor steeds directere vragen aan zijn gesprekspartners.
Maatschappelijke relevantie van het onderwerp
De aflevering komt op een moment waarop geloof en gezondheidsclaims wereldwijd onder vergrootglas liggen. In meerdere landen zijn rechtszaken gevoerd tegen zogenoemde genezers die kwetsbare mensen geld afhandig maakten met beloftes over wondergenezingen. Ook in Nederland is de discussie over de grenzen tussen religie en reguliere gezondheidszorg actueel. Daarmee is wat Ewout Genemans in Amerika onderzoekt, geen ver-van-mijn-bedshow.
Bovendien raakt de aflevering aan een breder debat over homoseksualiteit en religie. Zogenoemde conversietherapieën, waarbij geprobeerd wordt seksuele geaardheid te veranderen, zijn in toenemend aantal landen verboden. Nederland verbood deze praktijken eerder al deels. In de Verenigde Staten is de situatie echter complexer en verschilt de regelgeving per staat. Dat maakt de setting die Genemans opzoekt, journalistiek gezien des te relevanter.
Te zien op RTL5 en Videoland
De nieuwe aflevering van Ewout: is elke woensdag te zien op RTL5. Kijkers die niet willen wachten, kunnen de aflevering vooraf bekijken via Videoland. Het is de eerste aflevering van het nieuwe seizoen, en direct al een die veel reacties zal uitlokken. Ewout Genemans is 41 jaar en staat bekend om zijn directe aanpak bij het verkennen van controversiële onderwerpen. Met deze aflevering zet hij die lijn nadrukkelijk voort en begeeft hij zich in een wereld die voor veel Nederlanders onbekend en onbegrijpelijk is.
Bronnen en credits
Bronnen: RTL Boulevard, RTL Nieuws
