Rechtbank straft drugslab-werker zwaarder dan verwacht: ‘Vijf jaar geëist, drie jaar opgelegd’

Een drugslab in het Belgische Torhout, een dode vriend en een bestelauto met een lichaam op de achterbank: de zaak tegen de 44-jarige Cornelis S. bevat alle ingrediënten van een grimmige drugskroniek. De rechtbank in Den Bosch velde vrijdag haar oordeel. Cornelis S. krijgt drie jaar gevangenisstraf, waarvan één jaar voorwaardelijk. De uitspraak ligt opvallend lager dan de vijf jaar die het Openbaar Ministerie had geëist.

Amfetaminelab in België

Cornelis S. werkte samen met de 39-jarige Henk ten Katen uit Nijmegen in een illegaal amfetaminelab in het Belgische Torhout. Dat lab draaide op volle toeren totdat er iets misging. In het lab raakte een slang van de installatie los, waardoor Henk ten Katen werd blootgesteld aan giftige chemicaliën. Hij overleefde dat niet. Bij de vondst van zijn lichaam later bleek dat hij grote hoeveelheden amfetamine in zijn bloed had. De exacte forensische doodsoorzaak is in de rechtbankprocedure niet in detail openbaar gemaakt, maar de omstandigheden zijn niet voor tweeërlei uitleg vatbaar.

Nadat zijn kompaan was overleden, besloot Cornelis S. het lichaam niet bij de autoriteiten aan te melden. In plaats daarvan laadde hij het stoffelijk overschot van Henk ten Katen in een bestelauto en reed hij daarmee van België naar het Nederlandse Boxmeer. Vervolgens liet hij het lichaam drie dagen lang in het voertuig achter. Die keuze zou uiteindelijk zijn ondergang worden.

Lichaam gevonden in Boxmeer

Op 13 oktober ontdekte een voorbijganger een achtergelaten auto in Boxmeer. Op de achterbank lag het lichaam van Henk ten Katen. De voorbijganger alarmeerde de politie. Wat later bleek: het was niet eens de auto waarin Cornelis S. het lichaam oorspronkelijk had vervoerd. Een andere persoon had het overschot tussendoor overgeladen in een tweede voertuig en dat voertuig ergens anders geparkeerd. Wie die persoon is en welke rol hij of zij speelt, is op basis van de beschikbare informatie niet duidelijk.

Het drugslab in Torhout werd intussen ontdekt door de Belgische politie. Dat gebeurde nadat agenten een briefje aantroffen met daarop een adres. Dat briefje lag op een boot waar Henk ten Katen regelmatig verbleef. Bij de inval troffen de Belgische autoriteiten vier mannen aan in het lab. Zij zijn aangehouden en worden vervolgd in België. Hun zaken lopen dus los van die van Cornelis S. in Nederland.

Vijf jaar geëist, drie jaar opgelegd

Het Openbaar Ministerie eiste twee weken geleden vijf jaar cel tegen Cornelis S.. Daarmee wilde de aanklager een duidelijk signaal afgeven: wie betrokken is bij de productie van synthetische drugs en bovendien een overledene verbergt, verdient een stevige straf. De rechtbank in Den Bosch dacht daar deels anders over. Zij legde drie jaar op, waarvan één jaar voorwaardelijk. Dat betekent dat Cornelis S. in werkelijkheid twee jaar daadwerkelijk moet uitzitten, aangevuld met voorwaarden.

De rechtbank veroordeelde Cornelis S. bovendien niet alleen voor het verbergen van het lichaam. Ook het produceren van synthetische drugs en de voorbereiding daarvan maakten deel uit van de bewezenverklaring. Daarmee erkende de rechter dat zijn betrokkenheid bij het drugslab in Torhout verder reikte dan alleen de noodlottige nacht waarop zijn vriend overleed.

Psychische problemen als verzachtende omstandigheid

Bij het bepalen van de straf liet de rechtbank zich leiden door meer dan alleen de feiten. Cornelis S. kampt met een traumastoornis en een depressieve stemmingsstoornis. Die psychische problemen erkende de rechter als verzachtende omstandigheid. Daarmee werd de kloof tussen de eis van vijf jaar en het uiteindelijke vonnis van drie jaar gedeeltelijk verklaard. Het is gebruikelijk dat rechtbanken bij straftoemeting rekening houden met de geestelijke gesteldheid van een verdachte, zeker wanneer die aantoonbaar en ernstig is.

Of die psychische toestand ook een rol speelde in de beslissing om het lichaam van Henk ten Katen te verbergen, is niet uit de uitspraak af te leiden. Wat vaststaat, is dat Cornelis S. op het moment van zijn keuze wist dat hij een ernstige fout beging. Hij reed bewust van België naar Boxmeer, met het lichaam van zijn vriend, en liet dat vervolgens drie dagen liggen.

Nabestaanden en maatschappelijke impact

Voor de nabestaanden van Henk ten Katen brengt de uitspraak weinig troost. De 39-jarige man uit Nijmegen verloor zijn leven in een illegaal drugslab, ver van huis. Zijn lichaam werd pas gevonden nadat een willekeurige voorbijganger een verdachte auto opmerkte in Boxmeer. Dat zijn familie en vrienden pas langs die weg te horen kregen wat er was gebeurd, voegt leed toe aan leed. De rechtbank kon daar in haar vonnis slechts beperkt iets aan veranderen.

Bovendien toont de zaak opnieuw hoe gevaarlijk het werk in illegale drugslabs is, ook voor de mensen die er zelf in werken. Chemicaliën, slechte ventilatie en geïmproviseerde installaties vormen een dodelijke combinatie. De dood van Henk ten Katen is daarvan een schrijnend voorbeeld. De vier mannen die samen met hem in het Belgische lab werden aangetroffen, wachten nog op hun berechting in België.

Volgende stappen in de zaak

Cornelis S. is vrijdag veroordeeld door de rechtbank in Den Bosch. Of hij in hoger beroep gaat tegen het vonnis, is vooralsnog niet bekendgemaakt. De Belgische tak van de zaak, met de vier aangehouden mannen uit het lab in Torhout, loopt parallel en wordt afgehandeld door de Belgische justitie. De twee procedures staan los van elkaar, maar zijn onlosmakelijk verbonden via het lot van Henk ten Katen. Zijn dood in een clandestien amfetamine lab vormt de kern van alles wat volgde.