Al dagenlang valt er zware regen in Midden-Europa, veroorzaakt door storm Boris. Vandaag zijn er nog steeds weeralarmen van kracht in Tsjechië, delen van Duitsland, Polen en Oostenrijk. Rivieren raken steeds voller, en dit leidt op sommige plekken tot ernstige overstromingen. De regenval heeft al geleid tot minstens 15 doden en vele mensen zijn vermist. Duizenden mensen hebben hun huizen moeten verlaten vanwege de verwoestende watermassa’s.
Nederland blijft gespaard
Ondanks de zware regenval en de overstromingen elders in Europa hoeft Nederland zich geen zorgen te maken. Meteoroloog Maurice Middendorp legt uit waarom Nederland buiten schot blijft: “De Rijn ontspringt in de Zwitserse Alpen en de Maas in het noordoosten van Frankrijk. Deze gebieden liggen veel westelijker dan waar de regen momenteel valt.” Hierdoor komt het overvloedige water niet in de Nederlandse rivieren terecht.
Historische regenval en riviercapaciteit
In 2021 werd Nederland zelf getroffen door zware overstromingen als gevolg van extreme regenval, wat leidde tot meer dan 200 doden in België en Duitsland. Middendorp wijst erop dat de regenval toen op sommige plaatsen meer dan 250 millimeter in twee dagen bedroeg, terwijl de huidige regen in Midden-Europa op sommige plekken zelfs 500 millimeter bereikt. Dit zijn enorme hoeveelheden die een enorme druk op de rivieren zetten. Een kleine meevaller is dat het gebied in augustus heel droog was, wat heeft gezorgd voor lagere rivierstanden en meer capaciteit om het water op te vangen.
De situatie langs de grote rivieren
De Donau, de Oder en de Elbe zijn de belangrijkste rivieren die het overtollige water afvoeren. De Donau stroomt door belangrijke hoofdsteden zoals Wenen, Bratislava, Boedapest en Belgrado, en mondt uit in de Zwarte Zee via het Donau-delta in Roemenië en Oekraïne. De Oder loopt door Tsjechië, Polen en Duitsland en eindigt in de Oostzee. De Elbe stroomt via Tsjechië en Duitsland naar de Noordzee. Ondanks hun grootte kunnen deze rivieren het op sommige plaatsen niet aan, wat leidt tot aanzienlijke overstromingen.
Rampzalige gevolgen in getroffen gebieden
De situatie is dramatisch in sommige getroffen gebieden. In het zuiden van Polen zijn dorpen afgesloten van de buitenwereld, en steden zijn zwaar getroffen. Correspondent Olaf Koens meldt dat het water in sommige steden meer dan een meter hoog staat en zelfs vissen rondzwemmen in winkels. In Tsjechië is de Husinic-stuwdam overstroomd, waardoor steden en dorpen onder water staan. In Jesenik moesten honderden mensen met boten en helikopters worden gered. Het centrale plein van de stad lijkt op een meer waar auto’s drijven. Krnov staat voor meer dan 70 procent onder water, en evacuatie is niet meer mogelijk.
De situatie in de hoofdsteden langs de donau
In de hoofdsteden Bratislava (Slowakije) en Boedapest (Hongarije), die beide langs de Donau liggen, worden maatregelen genomen om de schade te beperken. Naast de overstromingen veroorzaken ook aardverschuivingen veel schade in de regio’s van Zuid-Polen, Tsjechië en het oosten van Roemenië.
Aandacht voor de situatie in dresden
Maurice Middendorp wijst op de spanningen in Dresden, Duitsland, waar de Elbe doorheen stroomt. Het waterpeil in deze stad, met een bevolking van een half miljoen mensen, zal de komende dagen nog verder stijgen tot wel 6 meter. Dit kan leiden tot ernstige gevolgen, vooral als het alarmniveau 4 wordt bereikt, waarbij dijken kunnen breken. Middendorp benadrukt dat het afwachten is hoe de situatie in de praktijk zal verlopen en dat het nog enkele dagen kan duren voordat alle waterafvoer op orde is.
