Geert-Jan Knoops geschorst om heftige reden: ´Wereldvreemd´

Het advocatenechtpaar Knoops staat voor een dubbele tuchtstraf: de Raad van Discipline Amsterdam legt Geert-Jan Knoops een voorwaardelijke schorsing van vier weken op, terwijl zijn vrouw Carry Knoops een berisping ontvangt. Bovendien bepaalde de rechtbank in Amsterdam eerder dit jaar al in een civiele procedure dat het stel ruim 95.000 euro aan advocaatkosten moet terugbetalen aan een voormalige cliënt. De zaak werpt een ongemakkelijk licht op de werkwijze van een van de bekendste strafrechtadvocaten van Nederland.

Wie is Geert-Jan Knoops?

Geert-Jan Knoops geldt als een zwaargewicht in de Nederlandse strafrechtadvocatuur. De Eindhovense advocaat verwierf door de jaren heen naam en faam met geruchtmakende strafzaken. Zijn vrouw Carry Knoops werkt samen met hem in hetzelfde kantoor. Ondanks zijn reputatie was aan Geert-Jan Knoops tot dit besluit nooit eerder een tuchtmaatregel opgelegd. Dat maakt de uitspraak van de Raad van Discipline des te opmerkelijker: het tuchtcollege voor de advocatuur heeft zijn conclusies duidelijk verwoord en spreekt van ernstig verwijtbaar gedrag.

De aanleiding voor de tuchtzaak ligt in de begeleiding van een cliënt in een zedenzaak. Volgens de Raad van Discipline Amsterdam heeft Knoops nagelaten zijn cliënt schriftelijk te wijzen op het aanzienlijke risico dat het ingrijpend wijzigen van een verklaring met zich meebracht. Dat is een cruciaal verwijt, omdat er al een duidelijke en andersluidende verklaring in het strafdossier aanwezig was. Het schriftelijk adviseren over zulke risico’s behoort tot de kernverplichtingen van een advocaat. Hier schoot Knoops tekort, aldus het tuchtcollege.

Excessieve declaraties en gebrek aan transparantie

Naast het inhoudelijke verwijt over de zedenzaak richt de Raad van Discipline zijn pijlen op de financiële kant van de zaak. Geert-Jan Knoops zou namelijk excessief hebben gedeclareerd voor de verrichte werkzaamheden. Dat is al ernstig genoeg, maar daarmee houdt het niet op. De raad stelt daarnaast vast dat Knoops zijn cliënt voorafgaand aan de werkzaamheden geen enkele inschatting gaf van de totale kosten. Ook verstrekte hij geen maandelijkse urenoverzichten, terwijl dat gebruikelijk en vereist is. Het tuchtcollege kwalificeert dit alles als ernstig tuchtrechtelijk verwijtbaar.

Transparantie over kosten is in de advocatuur geen bijzaak. Cliënten moeten weten waar ze aan beginnen, zeker in omvangrijke en emotioneel beladen strafzaken. Dat Knoops die basisverplichting niet nakwam, weegt het tuchtcollege zwaar. De combinatie van inhoudelijke tekortkomingen en financiële onduidelijkheid gaf de doorslag voor de voorwaardelijke schorsing van vier weken.

Berisping voor Carry Knoops

Terwijl haar man een voorwaardelijke schorsing krijgt, ontvangt Carry Knoops een berisping van de Raad van Discipline Amsterdam. Een berisping is een formele tuchtstraf die aangeeft dat het handelen van een advocaat onder de maat was, maar minder zwaar weegt dan een schorsing. Desondanks is ook een berisping een officiële aantekening in het tuchtrechtelijk dossier van een advocaat. Voor Carry Knoops geldt, net als voor haar man, dat zij tot nu toe geen eerdere tuchtmaatregelen opgelegd had gekregen. De uitspraken over het echtpaar vallen samen en geven samen een beeld van structurele tekortkomingen binnen het kantoor.

Civiele rechtbank: 95.000 euro terugbetalen

De tuchtrechtelijke sancties staan niet op zichzelf. De rechtbank in Amsterdam besliste al in april van dit jaar, in een aparte civiele procedure, dat het advocatenechtpaar Knoops een deel van de advocaatkosten moet terugbetalen aan de voormalige cliënt. Het gaat om een bedrag van iets meer dan 95.000 euro. Daarmee krijgt de zaak ook een financieel concrete dimensie, los van de tuchtrechtelijke verwijten. Voor de ex-cliënt betekent de civiele uitspraak een gedeeltelijke erkenning van zijn bezwaren. Voor het echtpaar is het een flinke financiële tegenvaller, bovenop de reputatieschade die de tuchtzaken met zich meebrengen.

Bovendien laat de samenloop van de civiele procedure en de tuchtprocedure zien hoe breed de gevolgen van verwijtbaar handelen in de advocatuur kunnen zijn. Een cliënt die zich benadeeld voelt, beschikt over meerdere rechtswegen. Zowel de burgerlijke rechter als het tuchtcollege kunnen oordelen, en die oordelen kunnen naast elkaar bestaan zonder elkaar uit te sluiten.

Wat betekent een voorwaardelijke schorsing?

Een voorwaardelijke schorsing houdt in dat Knoops zijn praktijk vooralsnog gewoon mag voortzetten. De schorsing van vier weken gaat alleen daadwerkelijk in als hij opnieuw de fout ingaat binnen een bepaalde proefperiode. Het is een straf die tegelijkertijd een serieuze waarschuwing inhoudt. De Raad van Discipline Amsterdam koos voor deze maatregel mede omdat Geert-Jan Knoops tot dit moment een blanco tuchtrechtelijk verleden had. Dat milderende element speelde mee in de weging, maar nam de ernst van de verwijten niet weg.

Toch is de boodschap van het tuchtcollege helder: de combinatie van gebrekkige advisering in een kwetsbare strafzaak en het ontbreken van financiële transparantie overschrijdt de grenzen van wat van een advocaat verwacht mag worden. Voor Knoops betekent dit dat hij onder verhoogde aandacht staat, ook al kan hij zijn werk voortzetten.

Reputatie onder druk

De uitspraken van zowel de Raad van Discipline als de rechtbank Amsterdam werpen vragen op over de praktijkvoering van het kantoor. Geert-Jan Knoops geniet in de buitenwereld een status als ervaren en gedreven strafrechtadvocaat. Juist daarom trekt deze zaak de aandacht: het zijn precies de basisverplichtingen rondom kosteninschatting en schriftelijke advisering waarop hij tekortschoot. Dat wringt, zeker voor iemand met zijn ervaring en reputatie. Hoe de zaak zich verder ontwikkelt, of er hoger beroep volgt en hoe Knoops zelf reageert op de uitspraken, is op dit moment nog niet bekend. Vooralsnog staat het oordeel van het tuchtcollege er ondubbelzinnig: het gedrag van het advocatenechtpaar was ernstig tuchtrechtelijk verwijtbaar, en daar zijn nu formele consequenties aan verbonden.